ساوه سلام - پایگاه خبری رسمی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی

حماقت عربستان ؟ساوه هم بیابان می شود

آیا از حماقت بزرگ عربستان برای شهرمان درس میگیریم؟!

آیا از حماقت بزرگ عربستان درس میگیریم؟! يك دهه پيش، رخداد عجيبي در صحراي عربستان اتفاق افتاد؛ چشمه هاي آب گرم باستاني رو به خشكي نهاد. اين چشمه ها، واحه هاي باشكوهي را تغذيه مي كردند كه قرآن و انجيل آنها را به تصوير كشيده بودند و با ناپديد شدن آب، اين باغهاي سبز تبديل به تلی از ماسه های روان شدند. در سال ٢٠٠٣ وزير آب عربستان در مصاحبه اي با نيويورك تايمز اعلام كرد: "من از دوران كودكي چشمه هاي پرآبی را در استان شرقي بخاطر دارم كه همگي اكنون خشك شده اند." اين چشمه هاي جوشان براي هزاران سال از سفره هاي آب عظيم كه در اعماق صحرای_عربستان قرار داشت، بوجود آمده بودند. بنا به محاسبه كارشناسان، آب اين سامانه يكي از بزرگترين آبخوانهاي دنيا محسوب مي شد و ظرفيت آن به اندازه درياچه_ايري در آمریکا بود. كشاورزان متحير از خشك شدن چاههايشان، به ناچار چاههاي عميقتري حفر كردند به عمق ۱۶۰۰ متر تا همچنان بتوانند صحراي خشك را به مزارع پرآب تبديل كرده و عربستان_سعودي را در مقام ششمين صادر كننده گندم در دنيا نگه دارند. اما اين پاداش دوامي نداشت! امروز، كشاورزي عربستان سعودي فروپاشيده و تقريباً بدون آب است. در اينجا نظر كوتاهي می اندازیم به آنچه اتفاق افتاده و چگونه آمریکا و ديگر کشورهای دنيا - از جمله ایران - مي توانند از تجربه تلخ عربستان سعودي بياموزند: ناپديد شدن مرموز آب در عربستان سعودي در حوالي پايان قرن گذشته و آغاز قرن جديد ظاهر شد. در سال ٢٠٠٢، دولت سعودی وزارت آب را مأمور جستجوي پاسخ براي اين رخداد كرد. شرلوك هولمزِ اين داستان، خود يك سابقه شگفت انگيز دارد. يك بانكدار سعودي به يك كارآگاه آب مبدل شد و در سال ٢٠٠٤ اجزاي تحقيقاتش را بهم وصل كرد و گزارش خارق العاده اي را تحت عنوان "شترها پرواز نمي كنند، صحرا شكوفه ببار نمي آورد" انتشار داد. تحقيقات اِلي الحج مقصر را شناسايي كرد: به كشاورزان متمول اجازه داده شده بود تا براي سه دهه بدون نظارت سفره هاي آب را تخلیه كنند. در اواخر سالهاي ١٩٧٠، صاحبان زمين در عربستان اين مجوز را بدست آوردند تا با استخراج آب از آبخوانها، بخشی از صحرای عربستان را به زمينهاي كشاورزي تبديل كنند و بدین ترتیب، حکومت سعودی به سرعت توانست به يكي از بزرگترين صادركنندگان گندم در جهان بدل شود. در سالهاي ١٩٩٠ كشاورزان بطور متوسط ٥ ميليارد گالن آب در سال استخراج مي كردند. با اين مقدار مي توان در طول ٢٥ سال درياچه ايري را به كل خشک كرد. الحج در گزارش خود مي نويسد: "سياست دولت عربستان در حد وسيعي طبقه حاكم را ثروتمند كرده و در نتيجه به خالي شدن تقريباً كامل سفره هاي آب با ارزش منجر شد. تركيبي از پول و آب مي تواند صحرايي را شكوفا كند، تا اينكه زماني يا پول و يا آب به انتها برسد." براي عربستان سعودي اين آب بود كه به پايان رسيد. مقدار بيشتري از آب زيرزميني از آبخوانهاي باستاني - منابع آب فسیلی - بوده كه دهها هزار سال زمان نياز است تا دوباره آبدار شوند. در شهر تاريخي تيماء كه واحه بزرگي است و بارها از آن در عهد عتيق نام برده شده، پژوهشگران در سال ٢٠١١ بزرگترين چاههاي خشك شده را پيدا كردند. تيماء كه زماني يك واحه سرسبز بود و براي هزاران سال زندگي انسان را تامين كرده بود-باستان شناسان لوح هاي سنگي متعلق به ٢٥٠٠ سال پيش در آنجا يافته اند- و همه فقط در طول يك نسل خشك شد - درست مثل کاری که ما در میناب انجام دادیم! ندادیم؟ اكنون - تاریخ انتشار مقاله ۲۰۱۵ است - دولت عربستان اعلام كرده كه سال آينده، كشت گندم براي آخرين بار صورت خواهد گرفت. مردم عربستان آب آشاميدني خود را با شيرين كردن آب دريا بدست مي آورند- روشي بيش از اندازه پرخرج براي آبياري زمينهاي كشاورزي. داستان صادركننده عمده خوراك چيزي نبود جز يك سراب در تاريخ طولاني عربستان!... دکتر فردین روزبهانی خواننده عزیز در ادامه این مقاله، نویسنده به مقامات و کشاورزان کالیفرنیا هشدار می دهد که ممکن است همین سرنوشت غم انگیز در انتظار آنها باشد! درست مثل کاری که ما با دشت کربال، مرودشت، فسا، کازرون و جهرم کردیم؛ درست مثل جنایتی که در حق اصفهان و ارومیه روا داشتیم و درست مثل حماقتی که همچنان اصرار به ادامه آن در جازموریان،خراسان، قزوین،ساوه و ... داریم! نکته مهم تر اما آن است که اراضی رهاشده در عربستان سعودی اینک بدل به چشمه های تولید گرد و خاک جدید شده و دود آن به چشم مردم منطقه، به ویژه عراق و ایران میرود. امیدوارم در اجلاس گرد و غبار تهران که ۱۲ تیرماه برگزار می شود، با شفافیت بیشتری به این مهم پرداخته شود. به ما بپیوندید

بازگشت به صفحه اصلی